صفحه اصلي | مسئولان | خدمات | تماس با ما | پروژه ها | زبــان
واقعگرايي تحميلي
... در جشنواره دوم كيش (1379) فيلم يك فيلمساز جوان كه جسورانه مسائلي چون فحشا، فقر، اعتياد، سرقت، ... را در روز و شب تهران دنبال مي كرد جايزه بزرگ جشنواره را گرفت. آن رويكرد، شايد نوعي شتاب و ذوق زدگي با خود داشت، اما حالا و در فيلم هاي مستند اجتماعي جشنواره پنجم كيش، وضعيت بسيار پيش رفته است و نگاه و بيان فيلمسازان نشان از بلوغ و جاافتادگي نسبي اين عرصه از مستندسازي مان دارد.فيلم برنده جايزه بزرگ جشنواره («زنانه» ساخته مهناز افضلي) و دو فيلم برنده جوايز ويژه اول و دوم («در دامان سرخ كوه» ساخته محمدرضا وطن دوست و «بچه هاي افغان» ساخته مهرداد فريد) به رغم تفاوت نگاه و شيوه كار، به لحاظ حساسيت، همدلي، آگاهي و متانت در توجه به موضوع هايي مهم و تأمل برانگيز، در فضاي مشتركي قرار مي گرفتند.
حالا، و به تدريج، فيلم هاي اين رده، از برخوردهاي شتاب زده و هيجان آلود با موضوع فاصله مي گيرند و شناخت موضوع و اشراف به آن (پژوهش) جاي نگاه اسير و سردرگم را مي گيرد، انتخاب موضوع ها از حد و سطح توجه به موضوع هاي آشنا و آشكار فراتر رفته و به لايه هاي پنهان و زيرين روابط راه مي جويد، نگاه فيلمسازان كه اغلب در كل مي ماند و نهايتاً از كل به جزء حركت مي كرد، حالا از آدم ها، زندگي ها و موقعيت هاي خاص شروع مي كند و موضوع هاي انتخاب شده در عين محلي بودن، عرصه هاي عمومي (و حتي جهاني) را هم شامل مي شود.اين توجهات، نشان از استقرار و دقت فيلمسازان دارد و اين فيلم ها از حد گزارش صرف واقعيت پيش تر مي روند و نقش نگاه و كارداني فيلمساز را برجسته مي سازند.در ميان فيلم هاي ياد شده به نظر مي رسد فيلم «بچه هاي افغان» گزارشي تر است، چون فيلمساز، به خصوص در بخش همراهي با آموزگار ايراني بچه هاي افغاني، در پي شناخت موقعيتي نادانسته و ناروشن است (گويي فيلم، تحقيق كار را به تصوير مي كشد) و حضور و نقش پرسشگر فيلمساز در فيلم نيز برجنبه گزارشگرانه كار تأكيد دارد؛ اما پرسش هاي فيلمساز مسير روشني دارد، او شيفته و اسير موضوعش نيست و حتي در موقعيت موضوع تأثير مي گذارد و باعث حركت آن مي شود. ديد جامع نگر فيلمساز، اين موضوع خاص را در بستر يك فضا و احساس عمومي دنبال مي كند و غربت و به حاشيه رانده شدن مهاجران افغاني را بدون تأكيد و درد دل ماوقع روابط مطرح مي كند؛ ضمن آن كه نمايش مشفقانه و باورپذير شفقت آموزگار، به فيلم احساس و گرما داده است ...
پيروز كلانتري
13/12/82
صفحه اصلي | مسئولان | خدمات | تماس با ما | پروژه ها | زبــان